WNT beteugelt topinkomens van topfunctionarissen in (semi)publieke sector

Achtergrond WNT

Op 6 november 2012 heeft de Eerste Kamer de ‘Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector’ (WNT) aangenomen. Aanleiding voor invoering van de WNT per 1 januari 2013 zijn de exorbitante beloningen van topfunctionarissen in de (semi)publieke sector, bijv. bij woningcorporaties en zorginstellingen.

Wat houdt de WNT in?

De WNT kent een wettelijke maximering voor de beloning van topfunctionarissen die werkzaam zijn bij instellingen in het publieke en semipublieke domein. Daarnaast geldt voor topfunctionarissen een maximum voor contractuele ontslagvergoedingen van een jaarsalaris en met een maximum van € 75.000 bruto. Een door de rechter vastgestelde beëindigingsvergoeding mag hoger zijn. Verder hebben de instellingen op wie de WNT van toepassing is een jaarlijkse openbaarmakingsverplichting ten aanzien van de beloningen. Ten slotte geldt voor topfunctionarissen een verbod op het ontvangen van bonussen en winstuitkeringen.

Voor wie geldt de WNT?

De WNT geldt voor topfunctionarissen bij alle instellingen die onder de WNT vallen. Voor topfunctionarissen heeft de WNT de volgende definitie gehanteerd: “de leden van het hoogste uitvoerende orgaan (de bestuurders), de leden van het hoogste toezichthoudende orgaan (de toezichthouders), de hoogste onderschikte of de leden van de groep hoogste onderschikten en degene of degenen belast met de dagelijkse leiding.” De kantonrechter Utrecht heeft in haar uitspraak op 30 augustus 2012 (JAR 2012/254) nader invulling gegeven aan deze definitie en overwogen dat een topfunctionaris een ondergeschikte moet zijn die mede leiding geeft aan de gehele organisatie.

Overgangsregeling

Aanstellingen of overeenkomsten die na 31 december 2012 zijn overeengekomen vallen direct onder de WNT. Afspraken over de beloningen en de contractuele ontslagvergoedingen die boven de maximumnorm van de WNT liggen en vóór 6 december 2011 zijn overeengekomen, worden voor een periode van 4 jaar na 1 januari 2013 met rust gelaten. Daarna geldt voor het bovenmatige deel een in de wet opgenomen afbouwregeling voor een periode van drie jaar vanaf 1 januari 2017. Pas vanaf 2020 dienen alle WNT-instellingen aan de norm voor beloning en contractuele ontslagvergoeding te voldoen.

Wie ziet toe op handhaving?

De minister heeft de bevoegdheid om een last onder dwangsom op te leggen aan de betreffende instelling én de topfunctionaris indien zij de WNT niet naleven. Met terugwerkende kracht worden bestaande afspraken in overeenstemming gebracht met de WNT en de topfunctionaris betaalt het teveel betaalde aan de instelling terug. De minister kan gerechtelijke dwang inzetten en dwangsommen verrekenen met de subsidie van de betreffende instelling of via een dwangbevel geld terugvorderen van de topfunctionaris.

Conclusie

De inwerkingtreding van de WNT op 1 januari 2013 zal grote gevolgen hebben voor topfunctionarissen die onder deze wet vallen. Ook voor werkgevers van deze topfunctionarissen heeft de WNT gevolgen, aangezien zij de beloning van topfunctionarissen en werknemers die meer verdienen dan het wettelijk maximum openbaar zullen moeten maken.

Auteur(s)

  • Titus BoumanTitus Bouman