Concurrentiebeding in tijdelijke arbeidsovereenkomst: maatwerk vereist!

Sinds 1 januari 2015 is een concurrentiebeding in een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd alleen geldig als uitvoerig is gemotiveerd waarom dit beding noodzakelijk is. Recent is de eerste uitspraak hierover verschenen. Hieronder een korte samenvatting en enkele tips voor de praktijk.

Zwaarwegende bedrijfsbelangen

Als hoofdregel geldt dat een concurrentiebeding alleen mag worden opgenomen in arbeidsovereenkomsten voor onbepaalde tijd. De gedachte hierachter is dat werknemers met een tijdelijk contract dubbel nadeel ondervinden aan een concurrentiebeding; een concurrentiebeding werkt belemmerend bij een overstap naar een andere baan, terwijl juist vast staat dat de huidige baan van tijdelijke duur is. Een concurrentiebeding in een tijdelijke arbeidsovereenkomst is daarom alleen geldig indien de werkgever deugdelijk schriftelijk motiveert waarom zwaarwegende bedrijfsbelangen het noodzakelijk maken dat de werknemer tóch aan een concurrentiebeding wordt gebonden. De lat voor de motiveringsplicht ligt heel hoog.

Recente uitspraak; zware motiveringsplicht

Op 23 juli 2015 heeft Kantonrechter Amsterdam het eerste vonnis gewezen over deze motiveringsplicht (ECLI:NL:RBAMS:2015:4864). Het ging om een werknemer die in dienst was getreden bij detacheerder DPA als Consultant Banking & Insurance. Er was een relatiebeding en concurrentiebeding opgenomen, met motivering. In deze motivering heeft DPA verwezen naar de tijd en kosten die worden gestoken in opleiding, de concurrentiegevoelige markt waarin zij zich bevindt, en de vertrouwelijke kennis en kunde van consultants over haar bedrijfsvoering.

Toch achtte de kantonrechter deze motivering onvoldoende en wordt het concurrentiebeding niet geldig geacht. Het genoemde ‘opgebouwde netwerk, marktgebied, de behoeften en de werkwijze van DPA’ waarover de werknemer kennis zou verwerven, is niet nader ingevuld. Een omschrijving welke specifieke kennis en/of (vertrouwelijke) bedrijfsinformatie een consultant bij DPA zal verwerven, ontbreekt. Het beschermen van de investering in de opleiding kan door een studiekostenbeding.

Tips

  • Kom alleen een concurrentiebeding overeen in een tijdelijk contract als die functie dat daadwerkelijk noodzakelijk maakt;
  • Ook een relatiebeding is een vorm van een concurrentiebeperkend beding;
  • De motivering moet schriftelijk;
  • Neem de motivering bij voorkeur op direct na het concurrentiebeding zelf en bewaar een door de werknemer ondertekend exemplaar van de arbeidsovereenkomst;
  • Neem altijd een motivering op; zonder motivering is het concurrentiebeding direct nietig, met motivering zal de werknemer de geldigheid ervan bij de rechter moeten aanvechten;
  • Bedenk dat een in een tijdelijke overeenkomst opgenomen concurrentiebeding nietig blijft, ook als inmiddels een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd is ontstaan;
  • Kom het concurrentiebeding bij voorkeur ieder nieuw of opvolgend contract en bij iedere functiewijziging wederom schriftelijk overeen, en herzie daarbij het concurrentiebeding en/of de motivering indien nodig;
  • Omschrijf zo gedetailleerd mogelijk over welke soort gevoelige bedrijfsinformatie de werknemer kennis verkrijgt;
  • Leg uit waarom een geheimhoudingsbeding alleen onvoldoende is;
  • Concluderend: een “standaard” motivering zal niet snel stand houden bij de rechter; zorg voor een uitvoerig gemotiveerd – op deze specifieke functie afgestemd – concurrentiebeding.

 

Auteur(s)

  • Marita HoogeveenMarita Hoogeveen