Buitenlandse arts behandelt in Nederland: let op BIG-registratie!

Het komt regelmatig voor dat buitenlandse artsen in Nederland werkzaamheden verrichten. Zij beschikken vaak wel over de nodige diploma’s, maar zijn niet BIG-geregistreerd. Welke risico’s levert dit op voor de arts? En zijn er risico’s voor de opdrachtgever onder wiens verantwoordelijkheid de arts patiënten behandelt?

Alleen zorgverleners met een beschermde titel mogen ‘voorbehouden handelingen’ verrichten. Dit zijn handelingen met een groot risico voor de patiënt. Om een beschermde titel te mogen voeren en voorbehouden handelingen te mogen verrichten, dienen zorgverleners op grond van artikel 35 Wet BIG:

  1. BIG-geregistreerd te zijn, of
  2. in opdracht (en onder toezicht) van een BIG geregistreerde persoon te handelen. Daarbij is het noodzakelijk dat de behandelaars beschikken over voldoende bekwaamheid en dat de aanwijzingen van de opdrachtgever worden opgevolgd.

Als van geen van bovengenoemde opties sprake is, zijn er verschillende risico’s.

Strafrechtelijke risico

Als een arts niet voldoet aan de wettelijke vereisten dan mag hij geen werkzaamheden uitvoeren. Het enkele feit dat een arts bekwaam is, is dus onvoldoende. Als een arts toch werkzaamheden uitvoert en schade aan de gezondheid van een ander of een aanmerkelijke kans daarop veroorzaakt, kan dat een strafbaar feit opleveren op grond van artikel 96 Wet BIG. Voor zowel de arts als de opdrachtgever (artikel 97) geldt een risico op een gevangenisstraf van ten hoogste drie maanden of een geldboete.

Civielrechtelijk risico

Naast de strafrechtelijke risico’s bestaan ook civielrechtelijke risico’s. In geval van klachten en/of letsel bij patiënten, kan de patiënt zich tot de civiele rechter wenden. Zo kan de patiënt bijvoorbeeld een aansprakelijkheidsprocedure starten tegen de arts en/of de opdrachtgever. Relevant is dat het tuchtrecht niet van toepassing is op zorgverleners die niet BIG-geregistreerd zijn. Het feit dat de arts niet BIG-geregistreerd is, en daarmee niet aan de wettelijke vereisten voldoet, spreekt in dat kader niet in het voordeel van de arts en de opdrachtgever en levert daarom ook civielrechtelijke (financiële) risico’s voor hen op.

HKZ risico

Ten slotte zijn er ook risico’s ten aanzien van het HKZ-keurmerk; het keurmerk voor het kwaliteitsmanagementsysteem van een organisatie, waarbij gekeken wordt of de kwaliteit van zorg voldoet aan de eisen die door de sector zelf worden gesteld. De Wet BIG heeft mede tot doel om de kwaliteit van zorg te waarborgen. Als niet aan de vereisten uit de Wet BIG wordt voldaan, zal daar vermoedelijk kritisch naar worden gekeken. Het is dus goed denkbaar dat het feit dat de arts niet voldoet aan de wettelijke vereisten een rol zal spelen bij de beoordeling door het HKZ. Daarnaast geldt dat de Inspectie en de zorgverzekeraars steeds meer waarde lijken te hechten aan het HKZ-keurmerk. Het risico bestaat dat bepaalde zorgverzekeraars niet meer willen samen werken als een HKZ-keurmerk niet wordt afgegeven.

Dus: check voordat een buitenlandse arts behandelt in Nederland of hij BIG-geregistreerd is. Is hij dat niet, zorg dan dat hij in opdracht (en onder toezicht) van een BIG geregistreerde persoon handelt. Daarbij is het noodzakelijk dat de behandelaars aantoonbaar beschikken over voldoende bekwaamheid en dat de aanwijzingen van de opdrachtgever worden opgevolgd.